Renklerin Dili: Mavi Huzur, Yeşil Güven, Mor Asalet mi?

Bir önceki yazıda hayatın anlamlarından birinden, renklerden bahsetmeye başlamıştık ama bir bakmıştık ki konu uzun, bu yazıda buluşmak üzere dağılmıştık.

Hadi bakalım buyrun..

Mavi: 

Dünyanın hakim rengi olan mavi çekingen bir renk; dinlendiriciliği ve edilgenliği anlatıyor. Koyu tonlarda ya da yoğun olarak kullanıldığında moral bozan, kasvet veren, açık tonlarda ya da beyazla karışık kullanıldığında, yatıştırıcı ve güven veren bir etki yaratıyor. ( Ay mavi deyince, Julliette Binoche'in taa üniversite yıllarımda izlediğim 3 renk serisi filmeri geldi, en güzeli de "Mavi "idi sanki.)  

Mavi renk gökyüzünün ve geniş ufukların, denizin simgesi. Huzuru temsil ediyor ve sakinleştiriyor. Araplar mavinin kan akışını yavaşlattığına inanıyor, nazar boncuğu o yüzden mavi. Batıda intiharları azaltmak için köprü ayaklarını maviye boyuyorlarmış Duvarları mavi olan okullarda çocukların daha az yaramazlık yaptığı saptanmış.

Yeşil:

Sessizliği anlattığı söyleniyor. Duygusal olarak bizi en çok etkileyen bir organımız olan kalp organının, bu rengin yaydığı enerji alanında olduğu düşünülüyor. Doğanın ve baharın rengi. Güven veren bir renk.. O yüzden bankaların logolarında hakim renk. (????) Yeşil yaratıcılığı körüklüyor. Bu yüzden büyük lokanta mutfaklarında yeşil tercih ediliyor. Hastanelerde de yeşil rahatlatıcı özelliği nedeniyle kullanılıyor. Yeşil alanda insanların daha az mide rahatsızlığı çektiği saptanmış.

Mor: 

En kısa dalga boyuna sahip olan mor, geleneksel olarak asaletle ilişkilendiriliyor. Asil olmayanlar mor renk giyemiyorlarmış eskiden. Yakınlık ve güzelliğe de işaret ediyor. Eskiden beri ihtişam ve lüksün son basamağı olarak düşünülüyor. Tarih , yüksek sınıfların, saray mensuplarının daima morla bezendiklerini kaydediyor. Nevrotik duyguları açığa çıkardığından, insanların bilinçaltını korkuttuğu saptanmış. İntihar edenlerin beğendiği renk.(ben sevmeyecem artık mor rengini)

Nötr renkler, beyaz, siyah ve kurşuni gibi tarafsız renkler.. Bunlar belli başlı bir renk özelliğinden ziyade, çeşitli renklerin elde edilmesine yardımcı oluyorlar. Nötr renklerin dinlendirici olduğu , doyurucu, manalı ve olgun bir etkileri olduğu ifade ediliyor. Bunlardan siyah renk, derinlik ve karanlık, beyaz ise aydınlık, temizlik ve yakınlık hissi yaratıyor. (İşte neden kışın siyah, neden yazın beyaz ortaya çıktı, sonra demedi demeyin..)

Renklerin özelliklerine göre, meydana getirdiği ve aksettirdiği değişik havadan, insan ruhu çeşitli şekillerde etkileniyor. Yerine göre bir huzur, ferahlık ve sakinlik verebileceği gibi tersine kötümserliğe de neden olabiliyor. Bununla beraber renklerin üzerimizde bıraktığı etkiler; özel durumumuza, ruh halimize ve tabiat şartlarının mevcut reaksiyonlarına bağlı.

Genel olarak renkler bu saydıklarım ama, bana derseniz ki, toprak rengi, yavru ağzı, kiremit rengi, güvez nedir, vallahi hiç sormayın, bilemiyorum.

İşi abartıp eğer mobilya ya da duvar boyasıyla ilgili olarak  elinize bir katalog alırsanız feleğinizin şaşacağı renk isimleri görmeniz işten bile değil. Mesela, sarıyer sarısı, şampanya köpüğü, hitit güneşi, cam göbeği, çingene pembesi, lila, fildişi vb..

Hayatında renk kavramı ile hiç tanışamamış olanlar var, aslında ne kadar "renkli" bir hayatımız var farkında değiliz.

***

Özdemir Asaf ne demiş? "Bütün renkler aynı hızla kirleniyordu / birinciliği beyaza verdiler.."

Ben katılmıyorum, neden derseniz, biliyorsunuz, "Renkler ve zevkler tartışılmaz."

Yazlıkları Yerleştirirken Fark Ettiklerim: Renkler, Mevsimler ve Hisler

Yaz geliyor ya, geçen akşam kışlıkları kaldırıp yazlıkları indirdim. Gece 12 ye kadar sürdü, yıkanacakları ayır, dolapları sil, çıkardıklarını boşalt , kaldıracaklarını hurca koy, hiç giymeyeceğini düşündüklerini ayır ve giysi detoksu yap, bir sürü iş işte...

Bu operasyonu yaparken dikkatimi çeken birşey oldu. Tam 4 tane kışlık siyah kazak kaldırdım.

Oysa yazlıkları yerleştirirken, sadece eşimin bir siyah tişörtünü dolaba yerleştirdim.

Gerisi yani yazlıklar hep renkliydi, kırmızı tişört, cam göbeği tişört, beyaz tişört, şal desenli elbise gibi.

O zaman düşündüm, neden böyle diye.

Ve yazın ne kadar güzel bir mevsim olduğuna, bu nedenle bizim yazın daha mutlu olduğumuza karar verdim.

Akabinde , renklerin neden bu kadar mevsimlere göre göre değişken olduğunu düşünürken , bu yazımın konusu belli oldu.

Benim kızlar, 3. sınıftayken renkler konusunu işlemişlerdi ve zıt renkler diye birşey anlattılar bana mesela.

Ve ben 39 yaşında o kavramı yeni öğrendim. 

***

Renk, ışığın değişik gözün retinasına ulaşması ile ortaya çıkan bir algılama olarak tanımlanıyor.

Bu algılama, ışığın maddeler üzerine çarpması ve kısmen emilip kısmen yansıması nedeniyle çeşitlilik gösteriyor.

Biz bunlara  renk tonu veya renk diyoruz.

Tüm dalga boyları birden aynı anda gözümüze ulaşırsa bunu beyaz, hiç ışık ulaşmazsa siyah renk olarak algılıyoruz.

İki ana rengin karışımıyla ortaya çıkan ara renk, karışıma katılmayan ana rengin tamamlayıcısı oluyor.. Kırmızı için yeşil, mavi için turuncu, sarı içinse mor tamamlayıcı renk işlevi görüyor. Zaten benim ilk defa duyduğum zıt renk tanımı da bu. İşte bu renklere zıt renk deniyor.

Sarı:

En parlak renk olduğu söyleniyor. En dikkat çekici renk olduğundan uyarı ışıklarında sarı tercih ediliyor. Ayrıca dikkat çekiciliğinden dolayı dünyada taksiler sarıya boyanıyor. Sonbaharın da baskın renkleri sarı ve sarı-turuncu, duygularımızı yakalayan, güçlü bir çekiciliğe sahip olduğu belirtiliyor..  Sarı zeka, incelik ve pratiklikle de ilgilidir deniyor. Toplumsal yaşamı ve birlikte çalışmayı yansıtan bir anlamı olduğu söyleniyor.. Geçiciliğin sembolü..Sarı ayrıca hüzün ve özlemin rengi diye biliniyor. Sonbaharın tüm hüzünlü güzelliğinde onun her rengini izlemek mümkün..

Kırmızı: 

En uzun dalga boyuna sahip olan kırmızı renk, özellikle de koyu bir arka plan ile birlikte kullanıldığında öyle şiddetli ki, bir görüntüde yer alan küçücük kırmızı bir leke bile görüntünün her yerini etkilediğine inanılıyor.. Bu renk canlılık ve dinamizmle ilgili bir renk.. Mutluluğu temsil ediyor. Kırmızı renk, fiziksel olarak; ataklığı, canlılığı ve duygusal bağlamda; bir işi sonuna kadar götüren azmi ve kararlılığı gösteriyor.

İştah açıyor. O yüzden dünyadaki gıda firmalarının çoğu logosunda kırmızıyı kullanıyor.(Mesela Coca Cola,Burger King vb)Kırmızı tansiyonu yükseltiyor, kan akışını hızlandırıyor.

Pembe: 

Kırmızı ile beyazın birleşmesi ile elde edilen pembe renk, kırmızı gibi canlılık veriyor  ama daha yumuşak bir renk. Mavi renk erkeklerin, pembe ise bayanların rengi olarak biliniyor. Neşe ve mutluluk veren bir renk olan Pembe aynı zamanda hayallerin ve aşkın rengi.

Bakınca renklerle ilgili daha söylenecek o kadar çok şey var ki,dilerseniz bir sonraki yazıda devam edelim.